Ondergrondmodellen DGM, REGIS-II, GeoTOP en NL3D
De ondergrond van Nederland is van groot maatschappelijk belang. Ze levert de samenleving een schat aan delfstoffen, schoon drinkwater, ruimte voor infrastructuur en voedingsstoffen voor gewassen en natuurlijke vegetaties. Drager van al deze functies in de bodem zijn zowel compacte gesteenten als onverharde sedimenten zoals zand, grind, klei en veen. De afwisseling in grondsoorten (lithologie) en daarmee samenhangende eigenschappen bepalen mede het voorkomen, de kwaliteit en stroming van het bodemwater.

Voor een duurzaam gebruik en beheer van de ondergrond is kennis van de geometrie van de geologische en hydrogeologische eenheden in de ondergrond van bijzonder groot belang. Geologische eenheden bestaan uit formaties en laagpakketten, waarin de aardlagen zijn gegroepeerd op basis van de aard en samenstelling van de gesteenten. Met hydrogeologische eenheden worden de goed doorlatende en slecht doorlatende lagen in de grond bedoeld. Om onze kennis van de eigenschappen van de bodem en het bodemwater voor een breed publiek beschikbaar te maken ontwikkelt TNO modellen van de Nederlandse ondergrond. Voor de ‘ondiepe ondergrond’, tot een diepte van ca 500 meter, zijn dit de modellen: DGM, REGIS-II en GeoTOP.

Het Digitaal Geologisch Model  is een lagenmodel van de geologische formaties die in het Nederlandse Kwartair en Neogeen onderscheiden worden (top, basis en dikte). REGIS-II is de hydrogeologische verbijzondering van het DGM, waarbij de ondergrond is ingedeeld in zandige en kleiige lagen. Naast de geometrie worden per eenheid (gemiddelde) hydrogeologische parameters gegeven. GeoTOP is een 3D model waarbij de ondergrond in zogenoemde voxels (cellen) van 100 ´ 100 ´ 0.5 m is ingedeeld, met de grondsoort en diverse fysische en chemische eigenschappen als attribuut. Een vierde modelproduct, dat nog in 2011 beschikbaar komt, is  NL3D: een lage-resolutievariant van GeoTOP ( met voxels van 250 ´ 250 ´ 1 m). Het model NL3D geeft landsdekkende lithologische informatie vanaf  maaiveld tot 50 m -NAP. In de laatste twee modellen worden variatie en heterogeniteit van de ondergrond  beter gerepresenteerd dan in lagenmodellen mogelijk is.

Met deze modellen ondersteunt TNO overheden en bedrijven bij de visie-ontwikkeling en planning van het beheer en gebruik van de ondergrond, inclusief het grondwater. Tevens dragen de modellen bij aan het verkrijgen van inzicht in de geologische ontwikkeling van Nederland en zijn het bouwstenen voor verder geowetenschappelijk onderzoek.

TNO streeft er naar de verdere ontwikkeling  van de modellen in samenspraak met de gebruikers op te zetten.